Günümüzde bilgisayarlar internet ve çevrim içi servislerin hızla gelişmesi nedeniyle güvenilir ve doğru bilgi kaynağı olarak görülmektedir. İnternet sayesinde sınırsız bilgiye ve etkileşim kurma şansına sahibiz. Ancak bütün olumlu yönlerine rağmen internetin ve bilgisayarın özellikle denetimsiz çocuklar için ciddi riskler ve tehlikeler taşıdığı da unutulmamalıdır.
Çevrimiçi siteler çocuklara bilgiye ulaşma, oyun oynama, sohbet etme gibi olanaklar sunarlar. Bir alandan diğerine bir "klik" ile geçilebilmesi çocuğun doğal dürtüselliğini, merakını ve anında ödül ihtiyacını karşılar.
Pek çok ebeveyn çocuklarına yabancılarla konuşmamayı, evde yalnızlarsa kapıyı tanımadıklarına açmamayı öğretir. Ayrıca pek çok ebeveyn çocuklarının nereye, kiminle oynamaya gittiğini, hangi programı seyrettiğini, hangi kitabı okuduğunu araştırır. Bununla birlikte pek çok ebeveyn aynı şekilde çocuklara bilgisayar karşısında çevrimiçi olduklarında rehberlik edilmesi ve denetlenmeleri gerektiğinin farkında değildir.
Çocukların internet hizmeti veren şirketler tarafından sağlanan denetleme ve düzenlemeler yoluyla korunduğunu düşünmek doğru bir yaklaşım değildir. Pek çok sohbet odası ve sosyal medya sitesi aslında çocuklar için tamamen denetimsizdir. Bu durum ciddi riskleri de beraberinde getirmektedir, örneğin:
- Takma adın doğası gereği çocuklar iletişim kurduklarını sandıkları kişilerle yazışmıyor olabilirler.
- Uygunsuz sitelere girme
- Öfke, şiddet ve pornografi reklamı içeren çevrimiçi bilgiye maruz kalma
- Ödül kazanma veya bazı sosyal kulüplere katılma karşılığında bilinmeyen kaynaklara kişisel veya aile üyeleriyle ilgili önemli bilgilerin aktarılması
- Gerçek sosyal ilişkilerin kurulmasına, fiziksel aktivite veya egzersiz yapılmasına engel olması
- Sosyal medya sitelerine çok fazla kişisel bilgi verilmesi
- Sosyal medya sitelerinde zorbalığa maruz kalma
Çocukların internette geçirdikleri zamanın daha güvenli olmasını sağlamak için ebeveynlerin yapabilecekleri:
- Çevrimiçi ve sörf yaparak geçirdikleri zamanı sınırlayın.
- Çocuğa sohbet odasında takma isimli biriyle yazışmanın yabancı biriyle konuşmakla aynı şey olduğunu öğretin.
- Asla kişisel tanımlayıcı bilgileri internette herhangi birine veya web sitesine vermemesi gerektiğini öğretin.
- İnternette tanıştığı biriyle asla buluşmaması gerektiğini öğretin.
- Çocuğa uygunsuz sitelere girebilmesine veya alışveriş yapmasına olanak tanıyacak kredi kartı numaranızı veya şifrelerinizi asla vermeyin.
- Çocuğa internette gördüğü veya okuduğu her şeyin gerçek olmadığını öğretin.
- İnternet sağlayıcınızın sunduğu ebeveyn kontrol uygulamalarını kullanın.
- Sadece çocuğunuz yönetebilecek kadar olgunlaşmışsa ona kişisel bir e-posta adresi alın ve periyodik olarak kontrol edin.
- Çocuğun kullanabileceği diğer bilgisayarlarda da uyguladığınız kuralların geçerli olmasını sağlayın.
Unutulmamalıdır ki çevrimiçi yapılan sohbetler çocukları gerçek hayattaki kişilerarası ilişkilere hazırlamaz. Başlangıçta çocukla birlikte internette zaman geçirmek ve bunu arada bir tekrarlamak ebeveyne çocuğun internette neler yaparak vakit geçirdiği hakkında bilgi edinme şansı sağlar. Ayrıca birlikte geçirilecek eğlenceli bir zaman dilimi olabilir.
Kaynak: American Academy of Child and Adolescent Psychiatry